Amortyzacja

Ocena użytkowników: 5 / 5

Gwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywna
 

Często spotykamy się z tym terminem. Najczęściej amortyzacja definiowana jest jako pieniężny wyraz zużycia środka trwałego. Jednak oprócz księgowych czy finansistów niewiele osób rozumie istotę amortyzacji. Tymczasem nie ma w niej nic tajemniczego.

Posłużmy się przykładem.

Rozpoczynamy własną działalność gospodarczą. Chcemy szyć ubrania. Potrzebujemy tkaniny i maszyny do szycia. (Dla uproszczenia pomijamy inne elementy.) Wiemy, po jakiej cenie możemy sprzedać nasze ubranie. Chcąc wiedzieć czy nasza działalność jest opłacalna, musimy wiedzieć ile kosztuje nas uszycie ubrania.

Kupiliśmy 100 metrów tkaniny po 50 zł za metr. Nasz zapas ma wartość 5.000 zł. Jeśli na jedno ubranie zużyjemy 3 metry tkaniny, to nasz zapas zmniejszy się. Zostanie nam 97 metrów o wartości 4.850 złotych. Koszt materiału na jedno ubranie wyniesie 150 zł.

Do uszycia ubrania potrzebowaliśmy także maszyny. Załóżmy, że kupiliśmy profesjonalną maszyna do szycia za 10.000 zł. Jak to uwzględnić w naszym rachunku kosztów uszycia ubrania? Nie możemy do kosztu naszego jednego ubrania dodać całej wartości zakupionej maszyny, bo nasz skalkulowany koszt wyniósłby 10.150 złotych (150 zł - tkanina i 10.000 zł maszyna). Intuicyjnie czujemy, że to nie ma sensu. Nie możemy także w naszym rachunku kosztów pominąć zakupu maszyny, bo wydaliśmy na nią masę pieniędzy. Jak rozwiązać nasz problem? Rozwiązaniem jest właśnie amortyzacja.

Nic nie jest wieczne. Każde urządzenie zużywa się. Producenci są w stanie określić teoretyczną żywotność maszyn czy narzędzi. Załóżmy, że na naszej maszynie do szycia jesteśmy w stanie uszyć 2.000 ubrań. Potem maszyna nadaje się wyłącznie na złom. Jeśli za maszynę zapłaciliśmy 10.000 złotych, i jesteśmy w stanie uszyć na niej 2.000 ubrań, to czynność uszycia jednego ubrania kosztuje nas 5 złotych (10.000 zł dzielone przez 2.000 ubrań). Koszt wytworzenia jednego ubrania wynosi 155 zł (150 zł tkanina i 5 zł czynność szycia). Ta kwota ma już sens.

Rozpoczynając działalność kupiliśmy 100 metrów tkaniny. Jej zapas zużywa się w miarę szycia kolejnych ubrań. Na pierwsze ubranie zużyliśmy 3 metry, a zapas zmalał do 97 metrów. Na kolejne dwa ubrania zużyliśmy 6 metrów - zapas zmalał do 91 metrów.

Podobnie możemy traktować naszą maszynę. Kupując ją nabyliśmy możliwość uszycia 2.000 ubrań. Można powiedzieć, że ta możliwość jest zmagazynowana w naszej maszynie. Że stanowi nasz zapas. Uszycie każdej sztuki ubrania powoduje zużywanie się maszyny, a więc zmniejsza zapas możliwości produkcyjnych, jakimi dysponujemy. Amortyzacja jest więc wyrażonym w pieniądzach zużyciem możliwości produkcyjnych maszyny. Jeśli na naszej maszynie uszyto jedną sztukę ubrania, to zużyto zgromadzone w niej możliwości produkcyjne o wartości 5 złotych, a wartość pozostałych w maszynie możliwości produkcyjnych wynosi 9.995 złotych. Jeśli zostaną uszyte kolejne dwa, to łączna amortyzacja wyniesie 15 złotych, a wartość maszyny zmniejszy się do 9.985 złotych.

Ten przykład miał na celu pokazanie istoty i sensu amortyzacji. W praktyce, żywotność większości maszyn, a tym samym okres jej amortyzowania określana jest w latach, a nie w ilości wytworzonych na nich dóbr.